Ffoniwch i archebu
Call us now to book
07904 265604

Rhif Elusen 507153

Charity Number 507153

Polisi Preifatrwydd / Privacy Policy

Dilynwch ni
Follow us
  • Twitter - White Circle
  • White Facebook Icon
  • White Instagram Icon

© 2016 Ymddiriedolaeth Ynys Enlli

 

© 2016 Bardsey Island Trust

 

Gyda diolch i Ben Porter a BESIDE am yr hawl i ddefnyddio ei luniau.

Llun tudalen flaen gan Myles Jenks

With thanks to Ben Porter Wildlife Photography  and BESIDE for kind use of images.

 

Home page image by Myles Jenks 

Byd Natur

Mae Enlli yn enwog am ei bywyd gwyllt ac yn lle perffaith i weld brain coesgoch, morloi llwyd, palod ac adar drycin Manaw. Mae 310 o rywogaethau o adar wedi eu cofnodi ar yr ynys.

Mae Enlli yn Warchodfa Natur Genedlaethol ac yn Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig. Mae'n safle o bwysigrwydd cenedlaethol a rhyngwladol oherwydd ei fywyd gwyllt. Mae’r amrywiaeth eang o ddiddordeb arbennig yn cynnwys adar, planhigion blodeuol prin, cennau, llysiau’r afu a mwsoglau, glaswelltir arfordirol a rhostir, silffoedd clogwyni’r môr a bywyd gwyllt y môr.

 

Mae hyn yn peri bod cyfrifoldeb ar Ymddiriedolaeth Ynys Enlli, fel perchnogion, a Chyfoeth Naturiol Cymru (CNC) fel corff cynghori’r llywodraeth ar gadwraeth bywyd gwyllt, i sicrhau bod bywyd gwyllt yr ynys yn cael ei warchod ar gyfer y dyfodol. Mae nodweddion pwysig naturiol yr ynys yn cael eu rheoli trwy waith y fferm.

Bywyd Môr

 

Gwelir hyd at 200 o forloi llwyd yr Iwerydd ym mannau arfordirol creigiol yr ynys. Mae nifer fach ohonynt yn magu ar Enlli bob blwyddyn.

Mae’r moroedd o amgylch yr ynys, gyda’u fforestydd o fôr-wiail, yn llawn o fywyd gwyllt. Yn y pyllau creigiog gwelir buchod coch, crancod a physgod bychan ac yn y dyfroedd dyfnach mae bwydwyr hidlo megis sbyngau a chwistrelli môr yn gorchuddio'r creigiau. Mae un rhywogaeth oddi ar y lan, yr anemoni môr melyn, yn fwy cyffredin ym Môr y Canoldir. Yn aml gwelir dolffiniaid Risso a llamidyddion yn y dyfroedd oddi ar yr ynys.

Planhigion

Ar hyd y cyrion arfordirol, mae blodau seren y gwanwyn yn ffurfio gorchudd glas yn y gwanwyn. Wedi iddyn nhw flodeuo daw twmpathau trwchus o glustog Fair a chlystyrau o deim ac, ymhellach ymlaen, clychau’r grug a grug y mêl. Ymysg y planhigion mwyaf prin mae meillionen y gorllewin a thafod y neidr bach. Y planhigion mwyaf nodedig yw’r cennau, gydag amrywiaeth o fwy na 350 rhywogaeth yn tyfu ar Enlli. 

Gwylfa Adar a Maes Enlli

Sefydlwyd Gwylfa Adar a Maes Ynys Enlli ym 1953. Saif yr ynys ar lwybrau mudo adar yn y gwanwyn a'r hydref  ac mae hi'n gartref i frain goesgoch trawiadol a phiod môr;  gellir hefyd gweld crëyr glas, hebog tramor, tinwen y garn, telorion a'r dylluan fach, yn ogystal ag adar môr megis yr hugan, y llurs a'r fulfran werdd. Yn y blynyddoedd diweddar mae palod wedi do i nythu ar yr ynys hefyd. Mae'r ynys yn gysylltiedig yn bennaf, fodd bynnag, gyda'r aderyn drycin Manaw - mae nythfa o 16,000 i 20,000 o barau ar yr ynys.

Am fwy o wybodaeth am waith Gwylfa Adar a Maes Enlli ewch i'w gwefan

Ffermio ar Enlli

Ar ôl sawl blwyddyn o absenoldeb, cafodd gwartheg eu hailgyflwyno ar yr ynys yn 2008 i helpu i bori’r cynefinoedd rhostir a gwlyptir. Mae’r system bori hon yn rhan o system ffermio holistaidd sy’n gweithio’n sensitif o fewn ecosystem fregus yr ynys ac sy’n ychwanegu at ei bioamrywiaeth. Mantais arall o gael gwartheg yw bod y chwilod arbennig yn eu tail yn ffynhonnell fwyd bwysig gwbl angenrheidiol i frain coesgoch ifanc pan fyddant yn magu nerth ar gyfer y daith i’w mannau gaeafu ar y tir mawr.

 

Mae’r ffermwr Gareth Roberts a Steve a Jo Porter sy’n byw ar yr ynys yn gweithio’n agos â Cyfoeth Naturiol Cymru, RSPB ac Ymddiriedolaeth Ynys Enlli i reoli’r fferm ar gyfer bywyd gwyllt sy’n gwneud yr ynys yn un mor arbennig. Mae Arsyllfa Adar a Maes Ynys Enlli hefyd yn helpu drwy fonitro effaith y system ffermio ar yr adar sy’n byw ar yr ynys.